Viêm nướu: dấu hiệu sớm, nguyên nhân và cách hết viêm không tái lại

Bạn có đang thấy nướu hơi đỏ, sưng phồng ở vài chỗ, đánh răng là rỉ máu, ngày nào cũng chải 2 lần mà hơi thở vẫn không thơm? Nhiều người nghĩ do nóng trong, súc nước muối vài hôm thấy đỡ rồi thôi, được một thời gian lại bị. Bài viết giải thích vì sao viêm nướu hay quay lại và làm sao để hết viêm thật sự.

Viêm nướu là gì?

Nướu là phần mô mềm màu hồng ôm quanh cổ răng. Theo Vinmec, viêm nướu là tình trạng viêm ở mô mềm quanh răng, chỉ khu trú ở nướu, chưa ảnh hưởng tới xương ổ răng và dây chằng quanh răng. Đây là điểm khác biệt quan trọng với viêm nha chu.

Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ (ADA) gọi viêm nướu là giai đoạn sớm của bệnh nướu, khi bệnh vẫn còn đảo ngược được. Cleveland Clinic cũng viết viêm nướu có thể hồi phục nếu được chăm sóc đúng, nhưng có thể quay lại. Nói cách khác: đây là thời điểm "rẻ" nhất và nhẹ nhàng nhất để xử lý.

Vì sao bị viêm nướu?

Nguyên nhân chính: mảng bám và vôi răng

Vi khuẩn tạo mảng bám mềm trên răng mỗi ngày. Chỗ nào chải không tới, mảng bám ở lại, kích thích nướu bên cạnh sưng viêm. Lâu dần mảng bám cứng lại thành vôi răng, bàn chải không gỡ được nữa. Vôi răng sần sùi lại giữ thêm mảng bám, khiến nướu viêm hoài không dứt.

Đó là lý do có người đánh răng 2 lần mỗi ngày mà vẫn viêm nướu, vẫn hôi miệng: kỹ thuật chải có thể bỏ sót đường viền nướu, mặt trong răng, kẽ răng, và lớp vôi đã đóng thì phải nhờ nha sĩ lấy ra.

Những yếu tố làm viêm nướu dễ xảy ra hơn

Theo ADA và Viện Nghiên cứu Răng miệng và Sọ mặt Quốc gia Hoa Kỳ (NIDCR):

• Hút thuốc lá, nhai thuốc lá.
• Tiểu đường.
• Thay đổi nội tiết: tuổi dậy thì, mang thai, dùng thuốc tránh thai.
• Một số thuốc: steroid, một số thuốc chống động kinh, thuốc điều trị ung thư, một số thuốc chẹn kênh canxi (thuốc huyết áp).
• Răng mọc lệch, chen chúc, khó vệ sinh; răng sứ, miếng trám bị hở.
• Yếu tố di truyền, căng thẳng kéo dài.

Nếu bạn có các yếu tố trên, nướu cần được theo dõi kỹ hơn người khác.

Dấu hiệu viêm nướu: nhận biết sớm

• Nướu đỏ hoặc đỏ sẫm thay vì hồng nhạt.
• Nướu sưng phồng, mềm, mất độ săn chắc.
• Chảy máu khi đánh răng, dùng chỉ nha khoa, ăn đồ cứng. Xem thêm bài trụ chảy máu chân răng: nguyên nhân thật và cách xử lý đúng.
• Hôi miệng, có vị khó chịu trong miệng. Đọc thêm đánh răng 2 lần vẫn hôi miệng: 6 nguyên nhân.
• Thấy vôi vàng hoặc nâu ở cổ răng, nhất là mặt trong răng cửa dưới.

ADA lưu ý bệnh nướu có thể diễn ra mà không có dấu hiệu báo trước rõ ràng, nên khám định kỳ vẫn cần thiết dù bạn không thấy gì bất thường.

Viêm nướu khác viêm nha chu thế nào?

Chi tiết về giai đoạn sau, mời đọc viêm nha chu: từ viêm nướu đến lung lay răng.

Khi nào cần đi khám ngay?

Hãy đặt lịch khám sớm, không tự theo dõi ở nhà, nếu:

• Nướu chảy máu kéo dài hơn 2 tuần dù đã chải nhẹ nhàng (mốc Cleveland Clinic khuyên nên gặp nha sĩ).
• Nướu sưng đau nhiều, có mủ, sốt, sưng mặt.
• Nướu tụt, răng lung lay, khớp cắn thay đổi.
• Có vết loét hoặc mảng đỏ trong miệng, khối u ở nướu hay môi (NHS khuyên khám nha khoa khẩn trong trường hợp này).
• Chảy máu nướu kèm bầm tím da, chảy máu mũi, mệt, xanh xao, hoặc vừa sốt vài ngày: cần khám nội khoa hoặc đến cơ sở y tế ngay, vì có thể là bệnh về máu hoặc sốt xuất huyết.

Điều trị viêm nướu ở nha khoa

1. Khám và đánh giá: bác sĩ xem nướu viêm ở vùng nào, mức độ ra sao, có vôi dưới nướu không, xương quanh răng còn tốt không.
2. Cạo vôi, làm sạch: ADA cho biết viêm nướu thường có thể loại bỏ bằng một lần làm sạch chuyên nghiệp tại phòng khám, sau đó duy trì chải răng và làm sạch kẽ răng hằng ngày. Đọc thêm cạo vôi răng: bao lâu một lần, quy trình ra sao.
3. Xử lý chỗ dắt thức ăn: sửa miếng trám, răng sứ bị hở nếu đó là nguyên nhân giữ mảng bám.
4. Hướng dẫn chăm sóc riêng: chỉ đúng những chỗ bạn hay bỏ sót, chọn bàn chải kẽ đúng cỡ.
5. Hẹn kiểm tra lại: để chắc chắn nướu đã hết viêm, không chỉ bớt chảy máu.

Thuốc bôi hay nước súc miệng kháng khuẩn có thể được bác sĩ chỉ định hỗ trợ trong một số trường hợp, nhưng không thay được việc lấy vôi. Xem bài thuốc bôi, nước súc miệng trị viêm nướu: dùng khi nào.

Tự chăm sóc tại nhà: nên và không nên

Nên:

• Chải răng 2 lần mỗi ngày với kem có fluor, bàn chải lông mềm, nghiêng lông bàn chải về phía đường viền nướu.
• Làm sạch kẽ răng mỗi ngày bằng chỉ nha khoa hoặc bàn chải kẽ.
• Vẫn chải nhẹ ở chỗ chảy máu, không né.
• Bỏ thuốc lá, ăn uống cân đối, kiểm soát đường huyết nếu bị tiểu đường.

Không nên:

• Chà chanh, muối hột, baking soda lên nướu. Vinmec lưu ý lạm dụng các cách này có thể gây mòn men, viêm lợi và ê buốt.
• Tự dùng kháng sinh, tự mua thuốc bôi dùng dài ngày.
• Nghĩ "hết chảy máu là hết bệnh". Bớt chảy máu là dấu hiệu tốt, nhưng nướu đã ổn hẳn hay chưa cần bác sĩ khám lại mới biết.

Làm sao để viêm nướu không tái lại?

Viêm nướu hay quay lại vì nguyên nhân (mảng bám) sinh ra mỗi ngày. Muốn giữ nướu khỏe lâu dài, cần cả hai phía: bạn chăm hằng ngày ở nhà, và nha sĩ làm sạch định kỳ những chỗ bàn chải không với tới, trước khi vôi kịp dày. Lịch định kỳ bao lâu tùy nướu của từng người; người từng viêm nướu, hút thuốc, tiểu đường thường cần dày hơn.

Cách Nha Khoa Hoàng Gia tiếp cận

Ở Nha Khoa Hoàng Gia Biên Hòa, mục tiêu với viêm nướu không phải là làm sạch một lần cho đỡ, mà là giúp nướu ít viêm lại nhất có thể, vì nướu khỏe là nền để bảo tồn răng thật lâu dài. Vì vậy chúng tôi xây gói Tận Tâm 365 (499K/năm): 4 lần chăm sóc trong năm để vôi khó kịp đóng dày, bác sĩ chỉ cho bạn chỗ hay bỏ sót, theo dõi qua Zalo, biết trước chi phí cả năm. Gói có cam kết 2 KHÔNG (không vôi răng, không viêm nướu), áp dụng theo điều khoản gói. Nướu bạn càng khỏe, phòng khám càng nhẹ việc. Xem gói chăm sóc răng theo năm.

Câu hỏi thường gặp

Viêm nướu có tự khỏi không?

Nếu chỉ do mảng bám mới và bạn chải sạch đúng cách, nướu có thể bớt viêm. Nhưng khi đã có vôi răng thì thường không tự khỏi, vì vôi phải được nha sĩ lấy ra. Chảy máu kéo dài quá 2 tuần là lúc nên đi khám.

Viêm nướu bao lâu thì hết?

Tùy mức độ và cách chăm sóc. Sau khi làm sạch, nhiều người thấy nướu bớt sưng, bớt chảy máu sau một thời gian ngắn, nhưng cần tái khám để bác sĩ xác nhận nướu đã ổn.

Viêm nướu có gây hôi miệng không?

Có. Vi khuẩn trong mảng bám và vôi răng là một nguồn gây mùi thường gặp. Ngoài ra hôi miệng còn có thể do lưỡi bẩn, răng sâu, khô miệng hoặc bệnh ngoài răng miệng.

Viêm nướu khi mang thai có nguy hiểm không?

Thay đổi nội tiết khi mang thai làm nướu dễ viêm hơn. NHS khuyên phụ nữ mang thai khám răng định kỳ. Hãy báo bác sĩ bạn đang mang thai và đang ở tháng thứ mấy; tùy tình trạng, bác sĩ sẽ đánh giá và tư vấn cho bạn.

Súc miệng nước muối có chữa được viêm nướu không?

Nước muối ấm có thể giúp dễ chịu, nhưng không lấy được vôi răng, nên không chữa được nguyên nhân. Chỉ dùng như một cách hỗ trợ.

Nguồn tham khảo

• American Dental Association, MouthHealthy. Gum Disease
• Cleveland Clinic. Gum Disease (Gingivitis and Periodontitis)
• Vinmec. Những biến chứng nguy hiểm của viêm nướu
• NHS. Gum disease

Viêm nướu là giai đoạn dễ xử lý nhất, đừng để nó thành viêm nha chu. Đặt lịch qua website để nhận giá Tận Tâm 365 chỉ 499K/năm (chỉ áp dụng khi đặt lịch qua website), hoặc đăng ký chụp CT 3D miễn phí để bác sĩ kiểm tra nướu của bạn.

Chương trình ưu đãi tại Nha Khoa Hoàng Gia

Chương trình 1

Gói Tận Tâm 365: chăm răng cả năm, 499K

• 4 lần chăm sóc trong năm, cam kết 2 KHÔNG (không vôi răng, không viêm nướu) theo điều khoản gói
• Chụp CT 3D để biết rõ răng đã, đang, sắp thế nào
• Bác sĩ theo dõi suốt năm, biết trước chi phí

Đặt lịch nhận giá 499K Xem chi tiết gói

Chương trình 2

Khám chỉnh nha sớm cho bé 6 đến 12 tuổi

• Khám răng, khớp cắn; chụp phim khi bác sĩ thấy cần; quét mẫu hàm 3D
• Biết con hô, móm do răng hay do xương, răng vĩnh viễn có đủ chỗ mọc không
• Khám sớm không có nghĩa là niềng sớm: chưa cần thì chỉ hẹn theo dõi

Đặt lịch khám cho bé Xem chi tiết

Lưu ý: ưu đãi của cả hai chương trình chỉ áp dụng khi bạn đặt lịch hẹn qua website trước khi đến. Khách không đặt lịch trước sẽ không được giảm giá.

Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán của bác sĩ. Mỗi người có tình trạng răng khác nhau, cần được khám trực tiếp.